Klinisch bestuur en kwaliteitsborging in de gezondheidszorg
Zorgorganisaties implementeren een reeks kwaliteitsmanagementsystemen voor de gezondheidszorg om de veiligheid, effectiviteit en tevredenheid van patiënten in alle fasen van de zorgverlening te evalueren.
Wat is klinisch bestuur
Klinisch bestuur omvat systemen, beleidsregels en protocollen die zorgorganisaties voorzien van veilige, ethische en op bewijs gebaseerde gezondheidszorg. Mechanismen voor patiëntveiligheid, verantwoordingsplicht van personeel, risicobeheer en voortdurende professionele ontwikkeling werken samen om de kwaliteit en veiligheid van de gezondheidszorg te verbeteren. Door het klinisch bestuur te verbeteren, kunnen zorgprofessionals meer verantwoording afleggen aan de principes die in hun beroep zijn vastgelegd, en hun patiënten het beste niveau van zorg bieden.
Zorgorganisaties, zoals ziekenhuizen, klinieken en andere zorgaanbieders, implementeren doorgaans uitgebreide kwaliteitsborgingssystemen om de kwaliteit en veiligheid van de zorg continu te evalueren. Ze beschikken doorgaans over maatregelen voor het uitvoeren van audits, het vragen van feedback aan patiënten, het melden van incidenten en het uitvoeren van klinische prestatie-evaluaties. Deze maatregelen zijn bedoeld om hiaten in de zorg te identificeren, de patiëntveiligheid te verbeteren en ervoor te zorgen dat klinische beslissingen goed onderbouwd zijn. Zorgverleners beschikken ook over systemen die structuur bieden aan hun rapportageprocessen. Dit helpt zorgverleners bij het opsporen van terugkerende thema’s of problemen in de zorg die zij aan patiënten verlenen en ondersteunt hen bij het ontwikkelen van preventieve corrigerende maatregelen.
Gevolgde kwaliteitsnormen
Zorgsystemen moeten gebaseerd zijn op internationale kaders voor beste praktijken en klinische richtlijnen. Verschillende gerenommeerde organisaties, zoals de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ), het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) en het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG), hebben op bewijs gebaseerde aanbevelingen ontwikkeld met betrekking tot het verlenen van veilige en effectieve patiëntenzorg.
Zorgteams maken doorgaans gebruik van:
- Op bewijs gebaseerde klinische behandelprotocollen
- Ethische voorschrijfpraktijken
- Beleidsgestuurde preventie van infectieziekten
- Naleving van de privacy van patiënten
- Klinische auditprocessen
- Risicobeheersystemen
Het volgen van geaccepteerde normen voor medische zorg zorgt voor consistentie in de zorgverlening en verbetert de algehele kwaliteit van de gezondheidszorg via zowel virtuele als face-to-face zorgdiensten.
Kwalificaties van artsen
De kwalificaties, licenties en bijscholing van zorgverleners (HCP’s) zijn van het grootste belang om de veiligheid van patiënten te waarborgen. HCP’s die directe patiëntenzorg verlenen, moeten beschikken over een erkend medisch diploma en een geldige beroepsregistratie of vergunning om binnen hun vakgebied werkzaam te zijn en over aanzienlijke praktische klinische ervaring (opleiding) in hun medisch specialisme beschikken. Naast deze basisvereisten voeren veel zorgorganisaties diverse processen uit, zoals peer review en/of bijscholingsprogramma’s, om een blijvend hoog competentieniveau onder hun clinici te waarborgen.
Het beschikken over geverifieerde professionele kwalificaties vergroot het vertrouwen van patiënten in het ontvangen van veilige, effectieve en hoogwaardige gezondheidszorg. Een goed opgezet kader voor klinisch bestuur moedigt alle zorgverleners sterk aan om regelmatig deel te nemen aan bijscholing/training, evidence-based onderwijs en om samen te werken met andere zorgverleners. Hierdoor ondersteunt klinisch bestuur clinici bij het stellen van veiligere diagnoses, het verantwoord voorschrijven van medicijnen en een betere planning van diensten op basis van de huidige medische standaarden. In veel gevallen helpt permanente professionele ontwikkeling zorgverleners ook om op de hoogte te blijven van nieuwe en/of verbeterde technologieën en de nieuwste aanbevolen medische therapieën.
Protocollen voor patiëntveiligheid
Kwaliteit en veiligheid die patiënten vooropstellen, beschikken over veiligheidsprocedures om vermijdbare risico’s te verminderen of te elimineren en de kwaliteit van de zorg te verbeteren. Hieronder volgen enkele veelvoorkomende protocollen/normen voor patiëntveiligheid:
- Beveiliging van patiëntgegevens
- Medicatiecontrolesysteem
- Klinische escalatieprocedures
- Melding van ongewenste voorvallen
- Beleid ter bescherming van personen tegen schade
- Identiteitscontrole
Veel instellingen die kwaliteitsborging in de gezondheidszorg implementeren, monitoren ook de resultaten voor patiënten en onderzoeken incidenten op een open en transparante manier. Daarnaast moeten instellingen goede praktijken voor gegevensbescherming implementeren om te voldoen aan de AVG en de vertrouwelijkheid van hun communicatie te waarborgen.
Continue verbetering en naleving
Voortdurende verbetering is een essentieel onderdeel van hedendaags klinisch bestuur. Zorginstellingen beoordelen regelmatig de operationele prestaties, de patiëntervaring en de behandelingsresultaten om manieren te vinden om veiligere en efficiëntere diensten te verlenen bij de zorgverlening. Langetermijnverbetering van de dienstverlening en naleving van erkende medische benchmarks kunnen worden bereikt door interne audits uit te voeren, medische beoordelingen te houden en activiteiten voor kwaliteitsverbetering te ondernemen.
Zorginstellingen moeten er ook voor zorgen dat ze voldoen aan de nieuwste klinische richtlijnen en ethische zorgvoorschriften, en dat ze alle verplichtingen op het gebied van patiëntveiligheid nakomen. Onafhankelijke medische beoordelingen en evidence-based zorgpraktijken dragen bij aan het vergroten van de geloofwaardigheid en ondersteunen de principes van kwaliteitsborging in de zorg voor alle klinische diensten.